Fenelogische Natuurkalender 2009
Met ingang van 31 december 2009 is deze Fenelogische Natuurkalender 2009 afgesloten. Voor 2010 is geen nieuwe natuurkalender meer aangemaakt. In dit nieuwsbericht is voor het jaar 2009 bijgehouden wie, wat, wanneer en waar als eerste in de natuur heeft waargenomen!
Stuur je eigen natuurwaarneming in via dit contactformulier, zodat we jouw waarneming op deze MNV natuurkalender kunnen bijschrijven!
Kijk voor de landelijke fenelogische kalender op www.natuurkalender.nl waar je ook een account kunt nemen om je eigen waarnemingen in te voeren.
December 2009
- Maandag 21 december 2009: de afgelopen week heeft het vrijwel uitsluitend gevroren en er is de laatste dagen en vooral in het weekend ook een flink pak sneeuw gevallen, tot wel 25 cm toe. Alles is wit, zo in de week voor kerst! Voor het eerst in 30 jaar is heel Nederland wit en is er ook sinds 1981 weer uitzicht op een witte kerst. Door de enorme kou (tot wel 30 graden onder nul) in Scandinavie, Polen en Rusland is er koudetrek. Dat er grote groepen ganzen over trekken zal niemand verbazen, maar de overtrekkende troepjes van steeds een tiental veldleeuwerikken zijn een mooi voorbeeld van koudetrek. Ook de wulpen trekken over, meestal alleen vliegende exemplaren, die je al van ver hoort aankomen met hun jodelende roep, die heel ver klinkt in het stille sneeuwlandschap. Wat opvalt aan de veldleeuwerikken en de wulpen is dat de onderkant zo mooi oplicht door de lichtreflectie van de witte sneeuw. Al wandelend over een zandweg was er de bijzondere ontmoeting met een boomleeuwerik die recht voor onze voeten op de weg steentjes kwam pikken. Ook de veldleeuwerikken en de boomleeuwerik hoor je al voor je ze ziet. Ook honderden kauwen en houtduiven die op de schoongeveegde zandweg steentjes kwamen pikken voor de spijsvertering. Ook bijzonder zijn de roodborsten, die het heel slecht hebben met dit strenge winterweer. Bij het vullen van de vetblokken komen ze gewoon de schuur in om de vetschilfertjes die worden gemorst op te pikken. Bij het vegen van de stoep lopen ze met je mee om te zien wat er boven komt. Uitkijken dat je er niet op trapt, want ze zitten tussen je voeten. Eentje ging er zelfs op mijn laars zitten om waterdruppeltjes van mijn laars te drinken en een andere roodborst ging op de cameralens zitten die ik in mijn hand had om wat mooie winterfoto's te maken. Nu de vetblokken met insecten erin buiten hangen zitten ze er gelijk op. Dus als je de sneeuw wegveegt, gooi dan gelijk express de grond of de bladeren aan de rand van de paden een beetje om, zodat ze daarin kunnen rommelen naar insecten en eitjes. In de hoge elzen de eerste troepjes met enkele tientallen sijzen en groenlingen. Ook vast koudetrek, net als de kramsvogels die hier en daar te zien zijn.
- Zondag 6 december 2009: aan de vijverrand dook er nog een groene kikker weg, dus die zijn nog niet allemaal in winterrust.
- Zaterdag 5 december 2009: het is Sinterklaas. De temperatuur is onder de 10 graden gedaald, dus insecten zijn er niet meer op een enkel wintervlindertje na dat je 's-avonds in de koplampen van de auto ziet. Bij een wandeling langs de akkerkruiden valt het op dat er nog tientallen bloemen open staan. Zo staan er nog enkele stengels van het roze kaasjeskruid vol open en ook de witte echte kamille, de gele ganzenbloemen en de blauwe korenbloemen staan hier en daar nog te bloeien. Een paartje heggenmussen zit al een paar weken tussen de stevige, hoge en vooral ondoordringbare stengels van de bolderik die rijkelijk in de akkerrand staan. Als je langs loopt komen de heggenmussen even piepend bovenin de stengels zitten om even te laten weten dat het hun plekje is. Soms piepen de heggenmussen alleen en die wat hardere piepjes hebben wel wat van een ijsvogel, zelfs zo gelijkend dat je denkt dat er weer een ijsvogel bij de vijver zit, maar dat is dan toch weer een heggenmus.
November 2009
- Zondag 8 november 2009: de laatste twee weken van oktober en de eerste week van november zijn ook weer met redelijk goed vogeltrekweer gepasseerd. Wel af en toe een buienfront met een paar dagen regen, maar over het algemeen is het weer redelijk open en zonnig geweest met overwegend noord tot noordwestelijke wind. Het gevolg daarvan is geweest dat de vogeltrek zeer gespreid is geweest, veel op grote hoogte heeft plaats gevonden en de windrichting de grote golven trekvogels die van Zuid-Zweden afkwamen voornamelijk van Nederland af over Duitsland naar het zuiden hebben geblazen.
- Hier en daar op een warm moment nog een verdwaalt vlindertje (zandoogjes) of vlinder (atalanta); het zullen de laatste grote dagvlinders wel zijn van dit vlinderseizoen. Een paar soorten waren talrijk, zoals de distelvlinder, de vuilboomblauwtjes en in het voorjaar de bonte zandoogjes, maar al bij al lijkt het niet zo'n best vlinderjaar te zijn geweest.
Oktober 2009
- Laatste week oktober: overal zie je buizerden en er is zelfs een rode
wouw gezien! In golven veel trek van houtduiven, spreeuwen, kauwen. Een
paar geelgorzen, wat boomleeuwerikken en af en toe een grote lijster en wat troepjes staartmezen met hun typische tjurr-tjurr geluid. Ook nog een dwalend egeltje in de tuin gezien.
- Zaterdag 17 oktober: net als de dagen ervoor is er met de stevige noord tot noord-westelijke wind tot windkracht 5 en het zonnige vrijwel onbewolkte weer alleen heel hoge trek. Kramsvogels, koperwieken, veldleeuwerikken, houtduiven, kauwen, aalscholvers, kolganzen, grauwe ganzen, allemaal trekken heel hoog voorbij. Op de telposten wordt 80% gemist. Over het algemeen is er in absolute aantallen heel weinig trek, we tellen in enkele tot tientallen stuks, met af en toe een soort als de spreeuw of de houtduif, waar we er een paar duizend van voorbij zien komen. Gegeven dat er in Falsterbo in Zuid-Zweden al vele honderdduizenden vogels voorbij zijn gekomen, zijn we er dus een paar honderdduizend kwijt om het maar eens zo te zeggen. In de eerste twee weken van oktober is er nog geen echte piekdag geweest; de trek verloopt zeer gespreid. Zo ongeveer de laatste troepjes boerenzwaluwtjes komen voorbij.
- Donderdag 15 oktober: in de Biesbosch een zeearend, een Cetti's zanger, ijsvogeltjes, grote zilverreigers, slechtvalk, havik, sperwer. De eerste kleine zwanen, brandganzen en brilduiker komen voorbij. Overal miauwende buizerden, cirkelend op de thermiek en je ziet ze langs de snelwegen in heel Nederland, dus de buizerdeninvasie is begonnen. Overal in Nederland worden rode wouwen gemeld, ook op de Castelreesche Heide, maar helaas nog niet gezien in Drimmelen of in de Biesbosch.
- Woensdag 14 oktober: op deze mooie zonnige avond met matige noorden wind komen om 18.15 uur op 500 m hoogte 2 kraanvogels stil over Breda!
- Zaterdag 10 oktober: de afgelopen week op diverse plaatsen nog enkele late libellensoorten gezien: de mannetjes van de bruinrode heidelibel zijn makkelijk te herkennen aan de typische zijstreping bruin-groen-bruin-groen-bruin op het borststuk en de groengeblokte achterlijven van de grote vrouwtjes van de blauwe glazenmaker die nog eitjes aan het leggen zijn vallen ook erg op. Van de waterjuffers vliegen er eigenlijk alleen nog enkele houtpantserjuffers rond.
- Donderdag 1 oktober: na het laatste zeer zonnige septemberweekend is het herfstweer geworden met dreigende wolkenluchten, af en toe een spatje motregen en tot windkracht 6 in de namiddag, maar de vogeltrek is begonnen! Een dag buiten laat een viertal ooievaars zien, 15 lepelaars, een handvol late trekkende zwarte sterns, maar vooral veel spreeuwen (enkele duizenden), kleine groepjes graspiepers, hier en daar wat kwikstaarten, groepjes staartmezen en wat boomkruipers en natuurlijk de eerste kleine groepjes vinken met hun bekende trekroep "Juub, Juub".
September 2009
- Een erg warme, droge en zonnige maand in West-Brabant met als resultaat dat de hele maand lang nog veel vlinders en libellen.
- Zaterdag 26 september was zeer zonnig en met meer dan 20 graden en geen wind een ideale Biesboschdag met op Polder de Plomp 7 stuks toch vrij zeldzame oranje luzerne vlinders. Misschien overgewaaid uit Zwitserland of Oostenrijk of toch al de nakomelingen van een eerdere trekvlindergolf uit het zuidoosten. Lichtgele ondervleugels en okergele tot zelfs oranje bovenvleugels. De bovenvleugels hebben ook aan de achtervleugels opvallende zwarte randen en deze vlinders zijn zeer bewegelijk, want ze fladderen zeer actief, bijna zenuwachtig rond en gaan zelden zitten. Als ze dan al eens gaan zitten is het altijd met de vleugels dicht, zodat het okergeel/oranje niet is te zien.
- Naast die oranje luzernevlinders zat er die middag in de Biesbosch op de polder de Lepelaar ook een purperreiger en voor de haven van Drimmelen kwam er een visarend over de Amer vliegen. Opvallend was dat er geen vogeltrek is te bekennen. Zelfs geen buizerden op de thermiek; het is helemaal stil.
Augustus 2009
- Wat opvalt deze maand is dat de zomerbroeders al aan het eind van de eerste week van augustus zijn verdwenen en dat is erg vroeg. Aan het weer zal het niet hebben gelegen, dat was prima en zeker de laatste twee weken van augustus was het nog erg warm met veel insecten. Op zondag 9 augustus is er al geen gierzwaluw meer te zien en geen koekoek meer te horen. De nachtegalen en wielewalen lijken ook al vertrokken.
- Die laatste twee warme weken zorgde nog voor heel veel libellen in de Terheijdense Binnenpolder en ook nog een aantal waterjuffers, maar voor de waterjuffers is het seizoen dan eigenlijk voorbij en je ziet alleen nog kleine aantallen van maar een paar soorten.
- Distelvlinders zitten er nog overal en het is echt een succesjaar voor deze soort, maar met andere vlindersoorten is het droevig gesteld; alleen de atalanta is een soort waar je er hier en daar een paar van ziet. Wat wel een bijzonder leuk gezicht was, dat was in de Terheijdense Binnenpolder de letterlijk duizenden koolwitjes van verschillende soorten (klein koolwitje, geaderd witje) die dwarrelden boven de boterbloemen en het havikskruid boven de natte weilandjes.
- In de bosranden werden half juni al de eerste paddenstoelen (aardappelbovisten) gezien na een regenbui een paar dagen ervoor (het duurt altijd een dag of drie na een regenbui en dan schieten de paddestoelen de grond uit!), maar nu het begin augustus is zie je er zo hier en daar toch wel meer. Ook knalgeel korstmos zie je hier en daar op oude dode stammen van berkenbomen. Het levermos met de parapluutjes staat op diverse plaatsen.
- Nu is augustus de heimaand met de heide prachtig roze in bloei. De struikheide komt het meest voor en overal waar het wat natter is, al is het maar een karrenspoor waar regenwater in blijft staan, zie je zeldzamere soorten bij elkaar staan, zoals de dopheide, de klokjesgentiaan en de zonnedauw. Overal op de heide zie je sprinkhanen wegspringen: hele kleine bruine, hele grote bruine, bruine sprinkhanen met zwart of bruine sprinkhanen met oranje achterste vleugels of met een oranje achterlijfspunt of een achterlijfspunt die een beetje zwart/wit gestreept is, net als een mini zebrapad. In het groene gras hele kleine groene sprinkhaantjes met lange sprieten en hele grote groene sabelsprinkhanen met hun omhooggebogen achterlijf (de sabel).
- Langs de bosranden en zwevend op de thermiek boven de hei worden midden augustus heel veel buizerden en vooral ook wespendieven gezien. Alleen al op landgoed de Pannenhoef op twee zonnige middagen in twee verschillende weekenden werden er in totaal 10 wespedieven gezien. Ze rusten in de hoge dennebomen en zo gauw er 's-middags thermiekbellen beginnen op te stijgen zie je ze omhoog komen om verder te trekken naar het zuiden. Vooral de buizerden vallen op door hun miauwende roep. Regelmatig zie je er drie bij elkaar: een paarjte met een jong? Wie zal het zeggen.
- In de polders zien we in de weilanden en langs waterpoeltjes de grotere hoeveelheden kieviten verzamelen voor de trek en ook grote groepen wulpen van wel 200 stuks vliegen over of lopen in de weilanden rond Terheijden en Lage Zwaluwe. De spreeuwen zie je in groepen van wel 100 stuks opvliegen en ook de boerenzwaluwen en huiszwaluwen jagen met vele tientallen bij elkaar laag over de weilanden op insecten. Het zijn allemaal trekkers die gaan verzamelen voor de najaarstrek. De boomvalk jaagt op de laatste libellen en zwaluwen. Van insecteneters, zoals de zwaluwen en tjiftjafjes, zullen eind augustus de meesten al wel vertrekken of vertrokken zijn. De fitissen zijn al weg. Een jonge slechtvalk zien we eind augustus in de Binnenpolder oefenen op het vangen van kieviten, maar dat wil nog voor geen meter lukken.
- Tot half augustus staan de akkerranden nog volop in bloei met prachtige primaire kleuren van de gele ganzenbloemen, de rode klaprozen, de knalblauwe korenbloemen, de roze bolderikken en de witte kamille.
Juli 2009
- Zondag 26 juli: in de Noordwaard van de Biesbosch bij Werkendam werden door Rene van Gils in de nieuwe natuurpolder Hardenhoek maar liefst 90 lepelaars, 21 grote zilverreigers en 5 kleine zilverreigers gezien!
- Zaterdagnacht 11 juli: bij de MNV nachtvlindernacht in het natuurpark wordt een wapendrager gevangen, een behoorlijk grote nachtvlinder met een geweldige camouflage: met dichtgevouwen vleugels lijkt het net een aan beide kanten afgebroken berkentakje. Er werd een recordaantal van 110 soorten nachtvlinders gevangen over 288 exemplaren, waarvan 62 soorten over 133 exemplaren macrovlinders waren en 48 soorten over 155 exemplaren waren microvlinders! Het verslag van de nachtvlindernacht staat in de Roerdomp van 200909-12.
- Woensdag 1 juli:
- Vanaf half juni stonden de lindebomen en de tamme kastanjes in bloei en was er op zonnige dagen een zoemend gezang van bijen te horen. De kleine lindebloemetjes kleuren nu de grond oranje en de minstens 10 cm lange witte bloemslierten van de tamme kastanjes zijn nu afgevallen en kleuren de grond bruin.
- In de slootskanten zijn vanaf half juni de eerste grotere veldjes zichtbaar met de lange paarse bloempluimen van de kattenstaart en hier en daar zie je nu ook de trossen met gele sterren van de wederik stralen.
- Van de akkerbloemen zien we nu de witte bloempjes van de kamille en de grote schijven van de gele zonnehoed tussen hele velden met de trompetcirkels van hemelsblauwe korenbloemen en de roze trechterbloemen van de bolderik met daartussen het bijna transparant zachtrood van de alleen overdag bloeiende kleinere klaprozen. Op de korenbloemen vliegen tientallen steenhommeltjes, dat zijn kleine zwarte hommeltjes met een achterlijfje dat een steenrood eindbandje heeft.
Juni 2009
- Zondag 28 juni: de hazen rennen met grote jongen door het weiland en in de tuin zitten weer kleine jonge merels, die vast al van het tweede broedsel zijn.
- De eerste korenbloemen laten in het grasland hun diepblauwe bloemen zien nu de rode klaprozen en witte margrieten al weer op hun retour zijn.
- De aardbeien en rode bessen zijn geoogst en de eerste kruisbessen en frambozen zijn rijp, net als de zwarte bessen waar de vogels nu aan beginnen, omdat de aalbessen op zijn. Duidelijk een tweede keus die zwarte bessen.
- Zondag 21 juni: het St-Janskruid staat open met de geperforeerde blaadjes (houdt ze maar eens tegen het licht) net als het St-Jacobskruiskruid, waar hier en daar de geelzwarte rupsen van de St-Jabobsvlinder in zitten.
- De grote gele Teunisbloemen geuren de hele nacht voor de nachtvlinders en de kringen met bloeiende bloemen komen iedere paar dagen een stukje hoger aan de stengel te zitten, omdat de bloemen van onder naar boven aan de stengel in bloei komen. Ook de stokrozen staan al twee tot drie weken heel mooi open en bloeien nu in volle pracht met bloemen van wel 10 tot 15 cm in doorsnede!
- Pa en ma groene specht scharrelen door de tuin met twee grote jongen, een zoon en dochter zo is te zien aan de rode of zwarte kleur van de 'baardstreep' achter onder de snavel.
- In het natuurpark en in de Linies van Den Hout zien we dat de rode vuurjuffers langzaam plaats hebben gemaakt voor de knalrode koraaljuffers; ook met rood lijf en rode ogen, maar met een bronskleurig borststuk. Ook vliegen de viervlekken minder, maar de grote keizerlibellen zien we nu ook in de duinvijver in het natuurpark.
- Zo'n beetje half juni zien we in de tuin de jonkies van de tweede ronde winterkoninkjes, merels en huismussen.
- Woensdag 10 juni: nog steeds zonnig en dat tekent de eerste bloempluimen in de zwarte toorts en de koningskaarsen, die op de droge zandige grond en bij veel warmte in hun element zijn. Aan de viltige bladen kun je zien dat ze voorbereid zijn op veel droogte.
- De groene spechten zijn uitgevlogen; er zat een jong mannetje op de boom. Ook het merelnestje met 3 jonge mereltjes is uitgevlogen en ze lopen nu piepend en bedelend om wurmen door de tuin. Heel leuk is ook een jonge roodborst, nog een echte pluizebol, die luidruchtig rondom het huis scharreld en de hele tijd gevoerd wordt, maar dat maakt het jong niet minder luidruchtig. Op de prikkeldraad langs de graslanden zitten boerenzwaluwtjes met de eerste jongen.
- De groene kikkerconcerten 's-nachts zijn prachtig en bij tijden luidruchtig, want ze bieden tegen elkaar op, maar zeker als het regent, want het lijkt wel of ze met zijn alle boven het geluid van de regen uit willen komen.
- Zaterdag 6 juni: mooi weer maar wel wat winderig, maar dat mag de pret niet drukken voor alle jonge vogeltjes in de tuin.
- De jonge zwartkoppen zwerven met veel kabaal door de struiken en bomen en de winterkoninkjes vliegen met 4 jongen van boomstam naar boomstam en klauteren door de klimop. Even verderop loopt een jonge merel, een pluizebol die net uit het nest is. Ook zwerft er weer een nestje jonge pimpelmezen door de bosjes.
- Langs de grasranden staan de vogelwikkes in bloei en de eerste bloemen van de honingklaver laten zich zien. De eerste dahliaknoppen komen open en de passiebloem staat open. De late pioenrozen of Cornelisbloemen doen het nu ook. De knaloranje goudsbloemen staan al een week open en nu komen ook de eerste bloemen van de rode zonnehoed open met een licht roze tint die straks doorkleurt naar een diep roodpaars fluweel.
Mei 2009
- Zaterdag 30 mei: de eerste gewone oeverlibel zit op de dagkoekoeksbloem langs de vijver en is samen te zien met de afgelopen week flink in aantal toegenomen platbuik, zodat het het meer doffere blauwe ronde torpedovormige achterlijf van de gewone oeverlibel dat eindigt in een zwarte punt goed te vergelijken is met het nog helder blauwere (oud-Hollands duifblauw) maar sterk afgeplatte en zeer brede achterlijf van de platbuik, die niet voor niets zo heet.
- De viervlek is over zijn hoogtepunt heen en in het vijverpoeltje van slechts anderhalve vierkante meter hebben we in totaal meer dan 35 viervleklarves gevonden, wat heel erg veel is! Nu heeft het torpedovormige achterlijf van de viervlek een oranje amberkleur die eindigt in een zwarte punt en dat achterlijf heeft daarmee dezelfde vorm als het blauw met zwarte achterlijf van de gewone overlibel, alleen dus met een andere kleurstelling.
- Half mei zagen we de eerste grote keizerlibel en nu vliegen er wel 5 boven de vijver en zien we de vrouwtjes ook eieren afzetten.
- Samen met de viervlek, de platbuik, de gewone oeverlibel en een nog ongedetermindeerde groene glanslibellensoort zijn dat 5 soorten tegelijk die te zien zijn op zonnige dagen.
- In de afgelopen drie weken zijn de bloemtrossen van meeste blauwe regens vol in bloei gekomen en nu zien we dit blauw ook plaats maken voor het geel van de bloemtrossen van de eerste gouden regens.
- Afgelopen week zijn de pimpelmezen als eerste uitgevlogen en vandaag was het de beurt aan de koolmezen. Ook zagen we een groepje van 6 fitissen: pa, ma en de kinderen.
- De Vlaamse gaaien maken de tuin onveilig door als bezetenen achter de net uitgevlogen vogels aan te jagen om te kijken wat ze te pakken kunnen krijgen. Grote paniek steeds in de tuin en alle mezen en merels vliegen er op af om de gaaien te verjagen.
- De bloemen van de tuinbonen in de moestuin worden druk bezocht door distelvlinders en hommels. Af en toe zie je een atalanta en een blauwtje vliegen.
- Vrijdag 29 mei: vanuit de Plukmadestraat in Made meldt Marius Verhoeven dat er een complete vlinderinvase is op zijn bloemenhoek met duizendschoon met veel prachtige vlinders! Zulke berichten horen we graag, want door de strenge winterperiode zien we inderdaad wat minder vlinders eind april en begin mei, maar door het mooie voorjaar met weining regen en mist zullen we toch een goed vlinderseizoen krijgen, omdat de eitjes en poppen van het vorig jaar niet verschimmelen, wat het vorige voorjaar wel gebeurde.
- Zondag 24 mei: in de Terheijdense Binnenpolder zagen we tijdens de MNV HyBie inventarisatie wel 150 grote roodoogjuffers in de vaart op de bladeren van de gele plomp en in het lange gras langs de kant zagen we zeker 100 variabele waterjuffers. Ook vingen we enkele tientallen kleine modderkruipers en drietal kreeften.
- In de vijver zijn de rode vuurjuffers opgevolgd door de knalblauwe azuurwaterjuffers die nu massaal aan het eitjes leggen en je ziet dus overal twee aan elkaar geklikte waterjuffers zitten en vliegen in tandemhouding en soms zelfs zie je ze rondvliegen als paringswiel. Aan de zwarte U van azUUr op het 2e segment van het achterlijf zie je snel het verschil met de variabele waterjuffer die daar een zwarte Y heeft, maar dat geeft al aan dat je heel goed moet kijken om de soortverschillen te zien tussen alle blauwe waterjuffersoorten.
- Het fontijnkruid, de waterpest en het waterdrieblad (dat begin mei al bloeide) zijn favoriet bij de waterjuffers.
- Ook de viervlekken zie je regelmatig als paringswiel rondvliegen boven de vijver.
- In de bosranden en langs de lanen staan de witte bloemtrossen van de acacia's in bloei en onder de bomen loop je over een wit tapijt van witte bloemblaadjes. De hommels en bijen weten deze honingrijke bloemen zeer te waarderen, net als de bloemen van de paarse rhododendrons die massaal worden bezocht door hommels.
- Donderdag 21 mei: Hemelvaart met veel zon en wel wat wind is een mooi natuurdag.
- De eerste bloemtrossen in de klimhortensia's staan open en zo gauw de zon schijnt zoemt het van de bijtjes en de zweefvliegen die op de zoete geur afkomen.
- De vlierstruiken staan nu vol in bloei met de grote witgele bloemschermen die heerlijk zoet geuren, een beetje vanille achtig en die straks zulke grote trossen zwarte vlierbessen zullen dragen dat de takken doorbuigen.
- In de moestuin zitten de eerste jonge konijntjes tussen de slaplanten, dus die toch maar even eruit gestuurd anders hebben we geen sla...
- In het lange gras zitten de eerste St. Jacobsvlinders met hun prachtig chique grijsrode vleugels.
- Op de gele lissen zitten de eerste meikevers zich te goed te doen aan de bloembladeren. Deze grote kevers zijn toch zeldzaam geworden, dus altijd leuk om er een paar te zien vliegen, ook al gaat dat erg onhandig.
- Maandag 18 mei: in de bosranden staat het vingerhoedskruid open met de eerste roze bloemen aan de kegelvormige bloemstengel die van onder naar boven en dus van groot naar kleine bloemtrechters gaan bloeien.
- In de wegbermen staan de rode klaprozen massaal open net als de soms wel anderhalve meter hoge kale jonkers, een prachtige lange distel met roze bloemen.
- Ook de grote gele bloemen van het havikskruid staan met zeker 75 cm lengte ruim boven het lange gras. Van die havikskruiden is er een hele familie met soorten van verschillende grootte en als je goed gaat kijken dan zie je dat het geel van de paardenbloemen is vervangen door het geel van de havikskruiden. De bloemen lijken veel op elkaar, maar de bloem en de stengel hebben toch heel duidelijke verschillen als je dichterbij kijkt.
- In het lange gras zie je rozenkevers, een soort mini-meikever, met hun roodbruine dekschilden.
- Op de zandpaden en het prikkeldraad worden de eerste jonge groenlingen gevoerd met van alles en nog wat dat de ouders tussen het lange hooigras van de weilanden vandaan halen.
- De eerste distelvlinders zijn te zien en dat zijn de vlinders van de wintergeneratie, dus de vlinders die als pop hebben overwinterd.
- Alle gele lissen staan nu in volle bloei en de stengels zitten vol met de larvenhuidjes van de uitgeslopen azuurwaterjuffers.
- Vrijdag 15 mei: vanuit de Burgemeester van Campenhoutstraat in Made meldt Cor Huijgens een leuke kleurrijke nachtvlinder en met bijna 3 cm spanwijdte doet de bonte bessenvlinder of harlekijn zijn namen eer aan.
- Ook de grote gele bloemen van het havikskruid staan met zeker 75 cm lengte ruim boven het lange gras. Van die havikskruiden is er een hele familie met soorten van verschillende grootte en als je goed gaat kijken dan zie je dat het geel van de paardenbloemen is vervangen door het geel van de havikskruiden. De bloemen lijken veel op elkaar, maar de bloem en de stengel hebben toch heel duidelijke verschillen als je dichterbij kijkt.
- In de schaduwrijkere graskantjes zien we de driekleurige viooltjes met hun wit-geel-paarse bloemetjes naar de zon gedraaid staan en in de wegbermen en in het lange gras in de volle zon staan de hele kleine witte bloempjes van de akkerviooltjes.
- Naast de akkerviooltjes staat het oranje havikskruid dat bloemtrosjes heeft met soms wel 10 knoppen bij elkaar in plaats van de bekendere gele havikskruidbloemen. Het oranje havikskruid maakt uitlopers en staat daarom regelmatig met een rijtje oranje bloemtrosjes in de wegberm van graslandjes.
- Zondag 10 mei: Moederdag was weer prachtig zonnig en lekker warm met een verfrissend windje. Overal zie je de witte en rode meidoorns in bloei, dus prachtige vlechtheggenlandschappen in het land van de Maasheggen.
- In de wegbermen staan de eerste veldjes met witte margrieten wuivend in de wind als opvolgers van het witte fluitekruid. Ook staat de brem overal knalgeel met trossen bloemen die zo zwaar zijn dat de takken op de grond hangen, omdat ze het gewicht niet meer kunnen dragen. In de wegbermen zien we dat het geel het koolzaad nu wordt vervangen door het glimmende geel van de lange boterbloemen, die soms wel 50 - 75 cm hoog staan. Wie goed kijkt tussen het gras ziet hier en daar de kleurrijke bloemmetjes van de wilde viooltjes en ook de postelein staat in bloei.
- Weer een boomvalk die achter de boerenzwaluwen aanzat en de jonge merels lopen door de tuin. 2 Wulpen die roepend over komen vliegen.
- De rode klaver kleurt de grasvelden en weilanden roze en van de kleine blauwe bloempjes bloeien de vergeet-mij-nietjes rijkelijk net als de rechtopgaande hondsdraf die met hele trosjes blauwpaarse bloemetjes tot wel 25 cm recht omhoog staan. Ook zien we de blauwe microbloempjes van de eerste ereprijs hier en daar tussen het gras.
- De eerste hoornaar kwam langs brommen en tussen het gras vliegen wat kleine weidehommeltjes.
- De viervleklibellen in een poeltje van slechts anderhalve vierkante meter zijn allemaal uitgeslopen: er kwamen in een week tijd maar liefst 25 stuks viervleklibellen en 2 platbuiken uit!
- De beuken en beukenhagen staan nu ook bijna vol in blad en ook de essen zijn nu uitgelopen. De eerste kleine kersen, mirabelles en amandelen hangen in de bomen en de aardbeien staan volop in bloei.
- Hier en daar een citroenvlinder en een vuilboomblauwtje, nog steeds veel bonte zandoogjes en steeds meer witjes. Hier en daar een spanner of een uiltje. Al bij al nog weinig vlinders ondanks het erg mooie weer.
- Op een heidegebiedje de zingende boompieper, uiteraard bovenin de boomtop, een paapje bovenop de heidestruiken en in de topjes van opschietende berken tussen de heidestruiken en een prachtig gekleurd mannetje van de gekraagde roodstaart die zat te zingen. Bij de vennetjes veel viervleklibellen en ook een aantal venwitsnuitlibellen.
April 2009
- Donderdag 30 april: Koninginnedag is prachtig zonnig en met 20 graden lekker warm.
- Dat is ook in de vijver te merken, want daar zien we het uitsluipen van de eerste viervlekken en een platbuik.
- Overal paren de vuurjuffers en ze zetten hun eitjes af op de onderkant van de bladeren en de stengels van het fonteinkruid, dat ook net op tijd boven water is gekomen met de preciesie van de biologische klok.
- Ook de eerste azuurwaterjuffer is gezien met zijn knalblauwe kleur.
- Als je goed zoekt, dan kun je nu op de stengels van de waterplanten, zoals van de gele lis en de biezen, de huidjes van de uitgeslopen waterjuffers en libellen vinden.
- De koekoeken roepen en de fitissen zingen, dus ook die zijn op tijd terug om vandaag Koninginnedag mee te vieren.
- Woensdag 29 april: een geweldig mooie zonnige middag met veel thermiek op een rustige zuidwesten wind en dat is het ideale weer voor de zwaluwenvogeltrek!
- De eerste 50 gierzwaluwen vliegen gierend in flinke troepen langs: heel erg hoog zien we 25, 15 en 10 stuks en dat zijn mooie aantallen. Zoals ieder jaar zijn ze precies op tijd terug voor een mooie Koninginnedag.
- De boerenzwaluwen trekken juist heel laag vliegend langs en ze hebben haast: enkele tientallen vliegen achter elkaar met een bloedgang, pal naar het noordoosten in een rechte lijn, waar je een lineaal langs kunt leggen.
- In de weilanden hoor je overal kneutjes en groenlingen. Met name de kneutjes komen nu pas terug als de paardenbloemen volop bloeien en er voldoende insecten zijn.
- Vrijdag 24 april: de eerste kwakballen zwemmen in een bol in de vijver. Het zijn de kikkervisjes van de groene kikker.
- Er loopt een jonge merel door de tuin te piepen.
- Er vliegen volop vuurjuffers en die worden ook parend gezien, maar dat is dan ook de enige libellensoort tot nu toe. Het is mooi om te zien dat een net uitgeslopen vuurjuffer nog wat geelbruin is en een dag later is diezelfde waterjuffer prachtig doorgekleurd naar vuurrood. Libellen zijn dus zeer variabel in kleur en die is afhankelijk van hun leeftijd.
- Op diverse plaatsen staat het fluitekruid met mooie witte bloemschermen in bloei.
- De hagen met veldesdoorn, ofwel de Spaanse aak, zijn al helemaal groen, maar de beukenhagen laten nog op zich wachten, daar is nog geen blaadje te zien.
- Maandag 20 april: Koekoek, koekoek, koekoek!!! om 07.00 uur in de mist.
- Later op de dag wordt de tuinfluiter al brabbelend gehoord in de tuin. Het is net als de zwartkop het geluid van een snelle merel, maar niet zo melodieus als de zwartkop en het gaat maar door, terwijl de zwartkop af en toe nog eens een keer ademhaalt voor een nieuw riedeltje.
- De eerste egel scharrelt door het gras op zoek naar regenwurmen en het eerste kneutje (kneuterke zeggen ze op de May) zingt vanaf een weilandpaaltje.
- In de slootkant bloeit sinds een week de eerste zwanenbloem met een sierlijk roze scherm en op de zandruggen staat de groene brem nu met de eerste knalgele bloemetjes in bloei.
- In de wegbermen staan de witte en paarse smeerwortels te bloeien en de eerste grote bruine zweefvliegen zijn met enkele tientallen al te zien.
- In de vijver zwemmen al een paar weken de geelgerande watertorren met hun grote zwempoten langs de warmere waterkanten en de poelslakken zijn aan het paren. Hier en daar een bruine kikker.
- De wespen komen wat meer te voorschijn en proberen overal oud hout uit de knotwilgen en van de weilandpaaltjes af te knauwen.
- Zaterdag 18 april: de eerste drie boerenzwaluwen kwamen kwetterend overvliegen met slechts op 100 meter afstand gevolgd door de eerste boomvalk, die het duidelijk van de zwaluwen zal moeten hebben voor zijn voedselvoorziening in het begin van het jaar, omdat het met de libellen nog even zal duren. Er is roofvogeltrek, want ook diverse sperwers en buizerden komen overvliegen en boven de rietvelden en in de polders zijn hier en daar bruine kiekendieven te zien.
- De natuur heeft in de afgelopen week het groene gordijn dichtgedaan, omdat door alle groeiende bladeren het doek is gevallen voor alle doorkijkjes door de bosjes en bossen.
- De winterkoning sleept met wurmpjes naar zijn nest, dus die zal jongen hebben en ook de eerste eieren van de houtduif liggen in het nest. Ook de merels en zanglijsters slepen met bekken vol wurmen.
- De vlinders zijn deze week wat actiever geworden. In ieder geval zijn er enkele vuilboomblauwtjes gezien en heel veel bonte zandoogjes. Ook de eerste dagpauwoog is gezien en er vliegen veel gehakkelde aurelias.
- Inmiddels staan de wilde paardenkastanjes vol met witte bloemkegels van tot wel 30 cm hoog en de tamme kastanjes beginnen nu net in blad te komen net als de notenboom die nu ook de bloemen en het blad krijgt.
- Van de eikenbomen klappen nu ook de knoppen open en worden de eerste kleine blaadjes zichtbaar, alleen de beuk en de essen zijn nu nog aan de beurt om uit te lopen.
- De groene spechten zijn helemaal op kleur en klimmen tot in de topjes van de dunne twijgen van de hazelaars, wilgen en vuilbomen om daar al balancerend en heen en weer zwiepend de mieren van de bladen en bloemen af te vangen met hun lange tong. De hele dag kruipt een groene spechtpaartje over de bospaden met gras en door het weiland op zoek naar de kleine zwarte mieren die volop actief zijn.
- Ook de Vlaamse gaaien zwerven met paartjes door de tuin op zoek naar van alles en nog wat en regelmatig graven ze nog eikels uit die ze de vorige herfst hebben begraven als voedselvoorraad. Nu is het geheugen van die gaaien niet zo goed, dus ze vergeten de helft van wat ze hebben verstopt, maar nu die eikels uit beginnen te lopen kunnen ze weer makkelijk worden gevonden. Ook proberen ze net als de spechten de wurmen uit de bospaden te vangen.
- Net boven het opkomende gras van de weilanden zie je nu de kopjes van de paartjes patrijzen hier en daar omhoog komen als ze door het gras scharrelen en ook de fazantenhennen zijn op zoek naar een nestplekje.
- De tuinhommels zijn al een paar weken actief, maar de afgelopen week hebben de koninginnen van de steenhommels massaal gevlogen en ook de eerste boomhommels zijn gezien.
- Donderdag 16 april: de eerste vuurjuffers zijn uitgeslopen op de rietstengels rond de vijver, waardoor met de komst van deze vroegste soort het libellenseizoen van start is gegaan. Het water is door de lange vorstperiode nog wel relatief koud, waardoor er dit jaar waarschijnlijk een vertraging van een tot twee weken zal zijn voordat het massale uitsluipen zal beginnen. De eerste week van mei is het meivakantie en dat wordt dus een mooie week om de natuur in te gaan om te genieten van de eerste vlieggolf van uitgeslopen libellen en waterjuffers.
- Zondag 12 april: 1e Paasdag met lekker warm weer en weinig zon.
- Vandaag zitten de eerste twee fitissen te zingen.
- Van de Japanse sierkers klappen alle knoppen in 2 dagen open voor een week of anderhalf tot twee van vrolijke lentepracht, die zal eindigen in een roze sneeuw van honderdduizenden bloemblaadjes.
- Zaterdag 11 april: in de tuin zingen de eerste zwartkopjes en de winterkoninkjes om hun territorium af te bakenen.
- De rabarber in de moestuin is al bijna zo groot dat die kan worden geplukt.
- De rode bessen staan volop in bloei en de zwarte bessen hebben ook al bloemknoppen, maar die zijn altijd wat later.
- De frambozen lopen uit, maar de bramen laten nog even op zich wachten, zoals dat hoort.
- Afgelopen week zijn in de Pannenhoef 2 kraanvogels gezien.
- In de vijver zijn de groene kikkers actief en ook de poelslakken en de kleine schijfslakjes kruipen overal rond om de eerste alg van de waterplanten te schrapen.
- De eerste bloemetjes staan in de Judaspenning en ook de eerste veldjes met pinksterbloemen staan in de slootkanten, dus als je daarop kleine witte vlindertjes ziet vliegen met zwarte of oranje vleugelpunten dan zijn dit het vrouwtje en mannetje van het oranjetip vlindertje.
- Vrijdag 10 april: deze Goede Vrijdag was echt goed als de eerste zomerdag in de lente met temperaturen van net boven de 20 graden in een stevige warme zuidwind. De paasbloemen hebben het gered, ze zullen in het weekend nog mooi geel laten zien met de paasdagen en dan is het, heel symbolisch, gedaan met deze bloemenpracht van de narcissen.
- In de Biesbosch is door Rene van Gils de eerste nachtegaal gehoord, dus die beginnen al vroeg terug te komen. Zo tegen Koninginnedag op 30 april zullen de meeste nachtegalen weer terug zijn, net als de gierzwaluwen, de andere zwaluwtjes en de wielewalen.
- Ook zag Rene de zeldzame Cetti's Zanger een rietzangertje die voor de Biesbosch sinds vorig jaar een nieuwe soort is.
- In een (1) dag tijd zijn alle knoppen van de krentenboompjes open gekomen, zodat het een waterval is van kleine witte bloempjes.
- Ook de grote witte bloemen van de magnolias zijn de afgelopen twee weken open gekomen en staan nu in volle glorie.
- De meidoorns staan nu ook open en de amandel bloeit met grote roze bloemen. Dat betekent ook dat de sleedoorn nu is uitgebloeid en groen is geworden
- De pioenrozen en de skimmia's staan nu in prachtig in volle bloei en op die skimmia's is het een gezoem van bijtjes.
- De knoppen van de lindebomen beginnen open te komen, alleen aan de eik en de beuk is nog weinig te zien. De berkenkatjes hangen rijkelijk te bungelen aan de dunne takjes, dus goed niesweer op komst.
- De knoppen van de fruitbomen komen open, dus die staan over een week ook in blad en bloem.
- De vroege sierkersen staan al in vrolijk roze en de latere Japanse sierkersen botten goed. Ook de eetbare kersen hebben de eerste witte bloesem.
- In het weiland komen de eerste gele paardenbloemen met hun kopjes boven het groene gras uit en de reeen zie je overal grazen als je 's-morgens vroeg in alle rust een rondje door de polder fietst.
- Zondag 5 april: het klein grut groeit goed, maar je moet er wel even goed voor naar beneden kijken om de kleine witte bloemetjes van de vroegeling te zien, de paarse bloemetjes van de hondsdraf en de paarse dovenetel en overal zie je de zilvergrijze blaadjes van het zilverschoon opkomen, die later mooi groen kleuren.
- In de slootskanten bloeien de dotterbloemen in prachtig geel tussen het riet. De bermen en grienden staan vol met de grote paarse bloempluimen van het groot hoefblad, waarvan de bladeren na de bloei uitgroeien tot het formaat van rabarberbladeren en daar lijken ze ook flink op.
- Op de excursie naar het Angelsweggetje bij Etten-Leur zag Wil Borm nog een keep, dus deze vink is nog op weg naar zijn broedgebied in het hoge noorden. Het zal zo langzamerhand wel de hekkesluiter van de voorjaartrek van de vinken zijn, want de eerste kneutjes en puttertjes zijn al gesignaleerd.
- Vrijdag 3 april: het is de eerste dag met 20 graden en weinig wind, dus het meest ideale lenteweer dat je kunt bedenken.
- De afgelopen drie dagen is de sleedoorn helemaal in bloei gekomen met een zee van witte geurige bloemetjes als gevolg en als je bij de boom staat dan is het een gezellig gezoem van heel veel hommels, honingbijen en kleine solitaire bijtjes.
- De fruitbomen lopen uit en in de kruidentuin is de eerste bieslook en maggi al geplukt met een door het voorjaar ongekend krachtig aroma.
- De pioenrozen zijn deze week ook open gekomen en vandaag staan ook de eerste bloemetjes van de skimmia open met daarop de eerste vlinder van het jaar een gehakkelde aurelia. Heel vroeg in het voorjaar zie je als eerste de dagvlinders die als volwassen vlinders op beschutte plekjes hebben overwinterd, dus het wordt nu uitkijken naar de atalanta, dagpauwoog en de citroenvlinder om er maar eens een paar te noemen.
- Natuurlijk gaan we vanaf nu ook opletten of we het prachtige oranjetip vlindertje zien dat vooral in april en mei vliegt op de Judaspenning, de pinksterbloemen en het look-zonder-look. Het oranjetipje is voor de gemeente Drimmelen de diersoort die is gekozen voor Countdown 2010, het wereldwijde programma om aandacht te vragen voor het stoppen van de achteruitgang in biodiversiteit.
- Donderdag 2 april: om 21.00 uur worden in de late avondschemering de eerste 2 dwergvleermuizen gezien die jagen boven de vijver.
- In de Zonzeelse polder worden door Rene van Gils 7 grutto's en 12 witgatjes gezien.
- Ook de eerste wintertalingen en kuifeenden zie je weer naast de futen in de polderplasjes en vaarten zwemmen.
- De scholeksters zijn weer luidruchtig aanwezig in de polders en ook valt het op dat we weer kleine mantelmeeuwen en zilvermeeuwen in enige aantallen in de polders en langs het Hollands Diep zien.
Maart 2009
- Zondag 29 maart: de eerste mannetjes zwartkop is gezien en die zat te snoepen van de zwarte bessen van een sierklimop.
- De hazen lopen overal door de weilanden achter elkaar aan.
- De paarse bloemetjes van de maagdenpalm staan verborgen in het groen te schitteren en overal staan de narcissen en de forsythias, ofwel de Chinese klokjes, vrolijk geel.
- Zaterdag 21 maart: de tjiftjafjes zijn overal te horen, de narcissen staan open en de fruitbomen beginnen te botten.
- Rond de vijver lopen de padden hier en daar het water in en de eerste schrijvertjes schrijven al sierlijke figuren op het wateroppervlak!
- De zanglijster sleept met mos voor een nest. De groenlingen, Vlaamse gaaien en roodborstjes zijn prachtig op kleur en de heggemussen zitten overal te zingen.
- Ook de reeen zijn mooi op kleur en zwerven overal door de polders. Kieviten roepen overal.
- De houtduiven en tortelduiven zijn volop aan het koppelen en zitten elkaar heel de dag achterna. Kennelijk is de lente daar!
- Woensdag 18 maart: de eerste groene kikkers zitten in de vijver te kwaken! De koninginnen van de aardhommels vliegen met enkele tientallen op zoek naar een nieuwe nestplaats.
- Zondag 15 maart: de wilgenkatjes staan vol open en de wilgenknoppen zijn opengesprongen, waardoor de dunne wilgentakken ineens groen zijn geworden.
- Op de MNV excursie naar Plateaux / Hageven is de eerste tjiftjaf al gehoord en dat klopt mooi, want met het opspringen van de katjes komen de eerste insecten en de terugkeer van de tjiftjaf hangt dan ook altijd precies samen met het openkomen van de wilgenkatjes.
- Enkele troepjes koperwieken die even uitrusten in de toppen van de berkenbomen, maar ze hebben duidelijk geen rust, er zit flink trekdrang in om zo snel mogelijk weer in Zweden te zijn.
- Vrijdag 13 maart: de eerste 6 witte kwikstaarten kwamen overvliegen. Er zijn weer 2 ringmussen terug uit op het erf en ook mooi op kleur! Die ringmussen zijn ook echte trekkers. Retourtje Parijs, zullen we maar zeggen.
- De rozetten van het vingerhoedskruid zijn flink gegroeid in deze week met temperaturen van bijna en soms iets meer dan 10 graden en wat miezerig weer.
- Nu de 10 graden grens bereikt is gaat het gras groen worden en als straks ook de nachten niet meer onder de 10 graden komen, dan schiet het gras pas echt de lucht in.
- Zondag 8 maart: de eerste 3 hommels zijn rond 14.00 uur waargenomen in het natuurpark door Martien Boelaars. Naar alle waarschijnlijkheid koninginnen van de aardhommel (Bombus terrestris) op zoek naar nestgelegenheid.
- Zaterdag 7 maart: bij het kerkhofje van Oud-Drimmelen zag Ankie Stoop een bloeiende paarse dovenetel en twee gele bloempjes van het speenkruid.
- Zondag 1 maart: de eerste echte lentedag met nauwelijks wind en een zonnetje dat net genoeg was voor enige termiek, met als resultaat de hele middag roofvogeltrek van buizerden die van termiekbel naar termiekbel zweven. Soms hadden de buizerden wel 3 pogingen nodig om op een nieuwe termiekbel te komen om weer omhoog te kunnen zweven, dus het was weinig termiek, maar net genoeg. Zo af en toe was ook een sperwer te zien die mee omhoog ging.
- Daarnaast was er ook goed waarneembare vogeltrek pal Noord van veldleeuwerikken, vinken, groenlingen en troepjes koolmezen.
- De heggenmus en de roodborst zingen nu de hele dag en ook de vinkenslag is overal te horen.
- Ook de eerste wesp is deze zonnige middag al vliegend gesignaleerd voor een oud wespennest.
- Veel kieviten zitten er op diverse plaatsen in de weilanden en de hele middag zijn vliegende groepjes te zien. Ook passeert een roepende wulp.
- In Zeeland werden op de zeezoogdierenexcursie van 1 maart bij de Plompe Toren in het gras de eerste bloeiende bloemetjes van het klein hoefblad gezien door Ankie Stoop en Peter Eland zag de eerste lepelaars die weer terug waren uit het verre zuiden.
Februari 2009
- 4e week februari: de temperatuur is de gehele week tussen de 5 en 10 graden geweest, met als gevolg dat de planten flink doorgroeien.
- De eerste crocus staat open, het gras begint groen te kleuren en eerste grassprieten kleuren het akkerland groen.
- De brandnetels beginnen en het fluitekruid staat op diverse plaatsen al 15 cm hoog, net als de narcissen, ofwel de Paasbloemen, zoals die hier in West-Brabant ook wel heten.
- Ook de Judaspenning heeft al flink blad en samen met het look-zonder-look en de pinksterbloem zijn deze drie soorten de belangrijkste waardplanten voor de vroeg vliegende oranjetipvlinder, die in april en mei vliegt.
- Deze week kwamen ook de eerste trekooievaars al weer terug, waarvan er eentje hoog boven Breda werd gezien.
- Ook de hortensias en de klimhortensias staan eigenlijk al dik twee weken met groene knoppen die steeds groter worden, net als de knoppen van de pioenrozen die al langzaam open komen.
- De eerste grotere groepjes kieviten landen in de weilanden.
- Zondag 22 februari: de kraanvogeltrek naar het noorden is begonnen; meer dan 1.500 kraanvogels over Oost-Nederland! Kijk op www.waarneming.nl voor de dagelijkse waarnemingen. De grootste pleisterplaatsen Arjuzanx en Lac du Der lopen al leeg; zie www.grus-grus.com en klik op 'Season 2008/2009', waar je op de landkaart kunt klikken op de rode sterretjes voor het bekijken van het verloop van de trek op de verschillende pleisterplaatsen.
- Zaterdag 21 februari: de voorjaarstrek is in gang gezet met het mooie rustige weer! Troepjes van tientallen vinken, groenlingen en overal groepjes kramsvogels tot een weiland vol met wel 200 kramsvogels.
- De roodborst zat vanmorgen voor het eerst voorzichtig te zingen.
- De elzenkatjes hangen eigenlijk ook al weer twee weken aan de bomen, maar dat valt pas weer op als je naar de sijsjes kijkt die de proppen van de afgelopen herfst nog afstruinen naar zaadjes en insecten.
- 3e week: de eerste sneeuwklokjes staan in bloei; zingende zanglijster; de eerste groepjes van enkele tientallen kramsvogels in de weilanden, al op weg terug naar het hoge noorden.
- 2e week: zingende heggemus
- 1e week: bloeiende hazelaar
Januari 2009
- De strenge winterperiode zorgt er voor dat de Drimmelense polders helemaal vol zitten met tienduizenden ganzen.
- Vooral kolganzen en grauwe ganzen, maar ook veel kleinere groepjes van enkele tientallen tot honderden brandganzen en rietganzen.
- Ook worden een paar mooie groepen kleine zwanen (tot wel 150 in een weiland!) en knobbelzwanen gezien.
- Grappig was een kleumende ooievaar met een kleurring om, vast uit het ooievaarsdorp, die de moeite maar niet meer had genomen om nog naar Afrika te vliegen.

