20191020 De zondag van het zandpad

Op initiatief van de Brabantse Hoeders en in samenwerking met het Brabants Landschap wordt op de laatste zondag van de week van het landschap, de zondag van het zandpad georganiseerd.

Zandpaden zijn de oudste verbindingswegen.
Ze zijn niet alleen historisch maar ook ecologisch van groot belang.

In onze laatste nieuwsbrief mochten wij er al de aandacht op vestigen. Helaas verdwijnen deze ‘trage wegen’ zoals de Vlamingen zo mooi zeggen in rap tempodoor verharding en de uitbreiding van dorp en stad.

In een grote open tent op het terrein van de oude steenfabriek te Udenhout worden door een keur aan bekende Brabantse artiesten nieuwe liedjes uitgevoerd waarin zij de Brabantse zandpaden bezingen.
Op verschillende plaatsen op het terrein dragen dichters en vertellers poëzie en verhalen over zandpaden voor.
Brabants Hoeder en filmer Mark Kapteijns van Brabants Landschap vertoont zijn film over zandpaden.
Langs een van de mooiste zandwegen van Brabant staan schilderijen geposeerd en worden ook foto’s tentoon gesteld.

Als Madese NatuurVrienden willen wij graag met jullie dit evenement bezoeken.

Om 10.00 staat in het parkgebouw de koffie klaar.
Rond ½ 11 willen we naar Udenhout vertrekken. (locatie voormalige steenfabriek; het Heerkenshuis)

20191005za Beleef de Vogeltrek met de 24e editie van Euro Birdwatch

Kom ook vogels spotten op zaterdag 5 oktober in de Zonzeel

Beleef de Vogeltrek met de 24e editie van Euro Birdwatch

Op zaterdag 5 oktober nemen de Madese NatuurVrienden samen met Vogelbescherming Nederland deel aan de jaarlijkse internationale vogelteldag, de Euro Birdwatch.

In 40 landen in Europa worden er op hetzelfde moment wilde vogels, op trek,  geteld. In Nederland zijn op dat moment meer dan 150 telposten actief. De Madese NatuurVrienden gaan traditioneel de telpost Zonzeel bemannen. Alle gegevens worden door Trektellen.nl verzameld en geanalyseerd en word de top 10 bekend gemaakt.


Het najaar is de tijd van het jaar om een recordaantal vogels te zien. De gehele Europese vogelwereld is in beweging. In ons land broedende vogels trekken naar het warmere zuiden en vanuit het noorden komen vogels naar ons land om te overwinteren of ze nemen een adempauze om later door te trekken naar zuidelijke warme oorden.

Voor vogelaars, natuurliefhebbers e.a. geïnteresseerden is dit het perfecte moment om naar buiten te gaan.

Samen vogels kijken en tellen. Vorig jaar, 2018,  telden we gezamenlijk met de telposten tijdens de Bird Watch ruim 1.357.000 stuks vogels verdeeld over 204 soorten in totaal.  Op kop de Vink die met 668.848 stuks ons land passeerde, op 2 kwam de spreeuw en op 3 de graspieper.
Zien we een verandering in de soorten, blijven soorten ‘hangen’ vanwege de zachte winters, zien we een afname in soorten? Al de verzamelde gegevens zijn zeer nuttig om te gebruiken in de stand van de natuur en de biodiversiteit.

De Madese NatuurVrienden en geïnteresseerden gaan o.l.v. ervaren vogelspotters, tellen in natuurgebied de Zonzeel bij Hooge-Zwaluwe.
Voor beginners of gevorderden, jong of oud, vogels kijken kan iedereen. Met ervaren vogelaars op stap kan heel leerzaam en motiverend zijn om ook een goede verrekijker aan te schaffen en naar buiten te gaan, het veld in.

Verzamelen om 8.30 uur bij de spoorwegovergang Zoutendijk, Hooge-Zwaluwe. Er wordt tot ongeveer 11.00 uur geteld.

20191005za Vrijwilligersdag SBB

Deze dag voor vrijwilligers van SBB West Brabant is ondermeer in samenwerking met de MNV georganiseerd. MNV vrijwilligers (ingeschreven als groep bij SBB) kunnen zich op persoonlijke uitnodiging inschrijven bij Tim Rommens, T.Rommens@staatsbosbeheer.nl.
De vrijwilligersdag vindt dit jaar plaats bij café Ons Thuis in Terheijden.

Programma vrijwilligersdag 2019:

10.00u – 10.45u                        Inloop ontvangst

10.45u – 11.30u/11.45u             Welkomstwoorden – Presentatie Alwin Brandt over Boa-zaken

11.45u – 12.30u                       Lunch

12.30u – 12.45u                       Instappen/vertrek touringcar richting excursies

12.45u – 15.00u                       Excursies:

•          Lezing over de wolf door Leo Linnartz (Ark Natuurontwikkeling)

•          Excursie eendenkooi Terheijden door (Kees Rompa en Jos Oprins)

•          Excursie heemtuin Liniehof (door Arjan Stoop en Bas Stoop)

(Denk bij de excursie in de eendenkooi en heemtuin aan passende kleding/schoeisel die bij de weersomstandigheden passen)

15.00u – 16.30u                       Dankwoord en afsluitende borrel

Bij extreem slecht weer is er voor iedereen de mogelijkheid de lezing over de wolf bij te wonen.

Bij opgave moet u uw keuze kenbaar maken voor het middag programma.

20190519zo MNV bezoek aan Brabants grootste natuurontwikkelingsgebied.

2
Natuurgebied de Nieuwe Reuselbeemden; wat een weidevogel nodig heeft.


Langs De Reusel tussen Diessen en Moergestel ligt een uniek, nieuw natuurgebied. Wat decennialang landbouwgebied was, is nu met meer dan 700 hectare het grootste natuurontwikkelingsgebied van het Natuurnetwerk Brabant. De Hilver, ook wel de Nieuwe Reuselbeemden genoemd, is dé hotspot voor weidevogels en andere bijzondere soorten. Via de snelweg A58 tussen Tilburg en Eindhoven passeren velen van ons dagelijks dit unieke gebied. Verstomd door een monotoon motorgeluid en file nieuws. Niet wetend dat aan de andere kant van de vangrail zingende blauwborsten, krassende roodborsttapuiten, roepende ‘Grutto Grutto Grutto’s zich thuis voelen. Maar ook vrolijke recreanten die genieten van de natuur in een kano op de slingerende laaglandbeek de Reusel.

Voor de statistieken; 700 hectare nieuwe natuur, 1 miljoen kubieke meter grond afgegraven en afgevoerd, 7 kilometers beekherstel en een grondwaterstand met 80 centimeter omhoog gebracht.
Dat zijn ingrediënten voor bescherming en behoud van weidevogels.
Landinrichtingsproject de Hilver gaf de mogelijkheden om 700 ha. natuurherstel te doen.
De resultaten na de werkzaamheden omstreeks 2011 mogen spectaculair genoemd worden.

De weidevogels reageren alsof ze echt thuis komen en de stand van Grutto en Kievit en rietbewoner de Blauwborst nemen gestaag toe. Botanisch, ‘de plantjes’, reageren ook geweldig. Soorten zoals Welriekende nachtorchis, parnassia en stijve ogentroost zijn zeer verrassende nieuwkomers of terugkomers.

Zondag 19 mei is er een kuierke gepland naar/door de Reuselbeemden. Vertrek om 9.30uur vanaf parkgebouw de Liniehof aan de Kievitstraat in Made.
Stevig schoeisel en iets voor de lekkere trek aan te raden.We kuieren vanaf de natuurpoort de Reuselhoeve door een deel van het grote gebied.
Bij terugkomst natuurlijk een bezoekje aan de Reuselhoeve voor verteer en het aanschouwen van jeugd op de hoge klim/klauter torens. Meer info 06 10521770.

20190412 vr Auteur ‘Gasten van bijenhotels’, van Breugel te gast bij MNV Hotellier en gastheer in je eigen (bijen)tuin

Pieter van Breugel uit Veghel mag zich met recht ‘de’ deskundige van Nederland en Vlaanderen noemen op het gebied van wilde bijen en het verzorgen van geschikte nestgelegenheid. In de loop der jaren heeft hij een grote kennis opgebouwd over de zogenaamde bijen/insecten hotels en heeft ze samengevat in een imponerend boekwerk.

Uit eigen ervaring puttend en aan de hand van unieke opnames neemt hij u mee in een wonderlijke insectenwereld. Het zal u verleiden om in uw eigen tuin en omgeving meer en beter te gaan kijken. Daarnaast zal de lezing u inspireren om vooral meer te doen; minder steen, meer geschikte bloemen en het juiste gastenverblijf voor de wilde bij.

In ons land komen naast de bekende honingbij, meer dan driehonderd soorten bijen voor. We noemen ze wilde bijen, omdat ze hier inheems zijn, dus ‘in het wild’ voorko­men. De meeste inheemse bijen doen alles alleen en heten daarom solitaire bijen. De soorten zijn vaak genoemd naar hun uiterlijk of gedrag bijvoorbeeld metselbijen, behangersbijen of wolbijen.

Tussen deze bijen zitten ook echte specialisten vernoemd naar de bloemen waarop ze vliegen; bijvoorbeeld klokjesbij, slangenkruidbij en de andoornbij.

De bijdrage die deze natuurlijke bestuivers leveren aan de bestuiving van cultuurgewassen (ons voedsel) en wilde planten wordt meer en meer onderkend. Daarom dragen burgers dan ook steeds vaker hun steentje bij aan de bescherming van deze uiterst nuttige beestjes en plaatsen een bijenhotel in hun tuin. Hotel, bloem, solitaire bij, het moet wel bij elkaar passen maar het een kan niet zonder het ander. Na de lezing keert u rijker huiswaarts en weet u wat in uw directe omgeving voor deze juweeltjes van dieren kunt doen.

P.van Breugel

220190422 ma 2e paasdag Wandeling Kornse Boezem en bezichtiging expositie Natuur en Landschapsbeheer in het land van Heusden en Altena op Fort Giessen

De Kornse Boezem, gelegen tussen Dussen en Almkerk, is een moerassig natuurterrein met grienden, natte hooilanden op veenachtige bodem en rietlanden. Het is een oud boezemgebied dat vroeger als buffer diende als het overtollige water uit de polders niet op de Biesbosch geloosd kon worden. Bijzonder zijn de venige hooilanden waar veel zeldzame planten groeien. Op dit moment zullen we kunnen genieten van bv bloeiende pinksterbloemen  met ronddwarrelend oranjetipjes, maar daarnaast is het gebied rijk aan struweel vogels.

Na een korte wandeling gaat de reis naar Fort Giessen.

Na een grondige restauratie in 2017 heeft het Fort, op initiatief van erfgoed Altena, officieel de bestemming Educatie gekregen.
Naast de expositie over WO I is 2e paasdag voor het eerst de expositie over de natuur en het landschapsbeheer in het Land van Heusden en Altena te bezichtigen.

Aangezien het Fort slechts een zeer beperkt aantal dagen per jaar opengesteld is leek ons dit een uitgelezen moment om de excursie mee te kombineren.

2e Paasdag staat om 10.00h de koffie in t parkgebouw klaar na de koffie vertrekken we  naar de Kornse boezem.

Aanrader stevig schoeisel en verrekijker!

20190308vr Landelijke Bever- en Otterwerkgroep CaLutra voor lezing bij de Madese NatuurVrienden

Wat weten we over de (over)ijverige Bever en de geheimzinnige Otter

In waterrijk Nederland horen van nature 2 zoogdieren in sloot, plas, kreek en rivier rond te zwemmen.
De Bever met afmetingen van kop tot staart  van 1.25 m. het grootste knaagdier van Europa en de Otter met zijn uiterst lenige amfibische lichaam een perfecte jager onder de waterspiegel.

Hoewel veel mensen de otter en bever erg op elkaar vinden lijken zijn het toch totaal verschillende dieren. Zo leeft de bever van plantaardig en de otter juist van dierlijk voedsel. Hun leefgebied overlapt wèl grotendeels, als er maar een schuilplaats is en eten.

Zoogdierdeskundige Peter Twisk en gebied coördinator Brabant Robin van Dijk van de landelijke Bever- en Otterwerkgroep CaLutra nemen ons mee in de wereld van deze 2 bijzondere beesten.

Wie had kunnen denken dat na de her-introductie van de Bever in 1988 in de Biesbos samen met zijn familie uit bijvoorbeeld de Millingerwaard de Bever akelig succesvol de Nederlandse wateren en ommelanden kon herbevolken. De ijverige Ed en Willem Bever zijn zo overijverig dat ze in enkele kanalen, beken en polders al tot problemen hebben geleid. Sporen van werkzaamheden van de bever zijn redelijk snel en gemakkelijk te herkennen, vergraven oevers en kades en om-geknaagde bomen van klein tot groot.

De Otter is veel geheimzinniger. Een sluwe nachtelijke jager, snel en geruisloos. En in CSI begrippen nagenoeg geen sporen achterlatend. Is de Otter in Brabant gesignaleerd? Hebben we een blijvend koppel?

Vrijdagavond 8 maart is de lezing in parkgebouw de Liniehof aan de Kievitstraat in Made.

Aanvang 20.00 uur; inloop parkgebouw vanaf 19.30 uur.

Niet leden van de MNV betalen € 3,00 voor entree incl. koffie of thee.

20190216 za Dijk- en wijkwandeling Slikpolder, Geertruidenberg

met Water Natuurlijk en Madese Natuurvrienden

Nog even en dan gaan we naar de stembus! Maar hoe kom je er nu achter welke partij bij de waterschappen jouw belangen het beste vertegenwoordigt? Door eens een keertje mee op stap te gaan, misschien?

Zaterdag 16 maart kun je mee op pad met huidige en kandidaat-bestuurders van waterschapspartij Water Natuurlijk. Deze partij stelt de veiligheid in combinatie met  het belang van de natuur voorop. Onder leiding van deskundige gidsen van de Madese Natuurvrienden gaat de wandeling over de dijk en door de wijk bij de Slikpolder.

De Slikpolder is een prachtig gebied dat grenst aan de Amer in de gemeente Geertruidenberg. Het is er mooi wandelen over de dijk en Water Natuurlijk is er voorstander van dat de polder wordt ingezet voor (deels recreatieve) natuurontwikkeling. Net zoals de gemeenteraad en de provincie overigens. Helaas koos de meerderheid van de bestuursleden van de Brabantse Delta voor een andere optie, namelijk voor dijkverlegging en versterking van de huidige dijk. Dat is een gemiste kans voor de natuur en voor de inwoners van Geertruidenberg die daar graag wandelen. Water Natuurlijk Brabantse Delta zet zich in de komende periode in voor meer natuur in de Slikpolder en hoe dat kan kun je komen zien en horen tijdens deze wandeling.

Kom wandelen met Water Natuurlijk Brabantse Delta op zaterdag 16 maart van 13.00 tot 15.00 uur. Ontvangst met koffie en rondleiding op Scheepswerf Nieuwenhuijsen, Rivierkade 1, Geertruidenberg.

Vandaaruit vertrekken we voor de wandeling.

20190208vr Meeuwen; bewonderd als windacrobaat, verguisd vanwege flatsen, gekrijs en als lunchdief

‘Meeuwen op het land, storm op het strand’ een gezegde dat wel erg ver in het verleden moet zijn ontstaan.

Meeuwen zijn in het binnenland tegenwoordig net zo’n normale verschijning als vroeger de huismus was. De meesten onder ons hebben er niet zo’n erg in maar meeuwen zijn er overal en altijd.
De meeuw is cultuurvolger worden. Bij stadslui en boerenstand is altijd wel iets eetbaars te vinden. Hoge veilige gebouwen met grinddaken en niet toegankelijke natuurgebieden zijn een prima nestplaats.  Voedsel en veiligheid; meeuwenwijsheid; waar die tweevoeters zijn, is zo gek nog niet.

Je hebt vele soorten meeuwen; met een mantelpak of bivakmuts, lief klein of imponerend groot.

Roland-Jan Buijs, ecoloog en oprichter van bureau Buijs Eco Consult is sinds zijn jeugd al geïntrigeerd door natuur en ‘zijn’ meeuwen. Hij neemt ons mee in de wereld van ‘onze’ windacrobaten.

Menselijk handelen heeft er onder andere voor gezorgd dat ‘zeemeeuwen’ het binnenland hebben gekoloniseerd.  Voedsel en een veilige broedplaats zijn ingrediënten voor een vruchtbare toekomst.Waarom zou een meeuw met een brede blik vanuit de lucht daar niet van profiteren en zijn ‘horizon’ verbreden?
Een drive-in in de vorm van een open huisvuilstortplaats, een open ‘kuilhoek’ met maismeel achter de varkenshouderij of toeristen/pendelaars op de pont en parkbezoekers die hun boterhammen weg gesnaaid zien worden door brutale, doch slimme windacrobaten. Gratis snacken!

Wat velen niet weten is dat deze slimme beesten er een bijna sociaal leven op na houden. Ze kunnen niet met elkaar, maar ook niet zonder elkaar. Het zijn net mensen, ze kruipen gezellig bij elkaar en ondertussen krijsen ze boel bij elkaar.

Vrijdagavond, 8 februari is Roland-Jan te gast bij de Madese NatuurVrienden voor een lezing over meeuwen in ons land.

Parkgebouw de Liniehof aan de Kievitstraat in Made is open vanaf 19.30 uur , lezing begint om 20.00 uur. Toegang gratis, niet-leden betalen een vergoeding van € 3,00 incl. koffie.

20190203zo Wintervogelexcursie van Drimmelen tot en met Tholen

Wintervogels spotten is een bezigheid tussen wetenschap en sport.

Met kennis van de natuur, met name over de meest soortenrijke (natuur)gebieden en hopend op een grote dosis geluk trekken gedurende de winterperiode heel wat vogelaars naar de polders en natuurgebieden grenzend aan de waterrijke delta van West-Brabant en het eiland Tholen.

De Madese Natuurvrienden kennen de beste stekken. Met wat geluk……..een hele lange soortenlijst.

Heel wat soorten standvogels/overwinterraars volgen de vorstgrens. Vriest het in de Delta is je soortenlijst veel kleiner omdat deze soorten net iets zuidelijker gaan overwinteren.

Door de klimaatverandering is een groep ‘gokkers’ ontstaan. Soorten die eigenlijk niet op je soortenlijst mogen voorkomen gedurende de winter. Vogels die normaal warmere vorstvrije oorden zoeken zien de behoefte niet meer omdat de winters in Nederland toch niet meer Elfstedentocht waardig zijn. Maar als het dan toch wintert in de vorm van een weekje sneeuw en wat weken vorst in ons land vallen de ‘gokkers’ van hun stokje. Staan er ‘gokkers’ op de soortenlijst?

De ganzen zijn natuurlijk de meest bekende groep overwinterraars. De Nederlandse Delta is en blijft in trek voor deze vogels. Nederland als deltaland blijft verantwoordelijk als winter-gastland voor deze beesten.

Kortom; een mooie dag vogelspotten, wellicht met een verrassende soortenlijst.

Zondag 3 februari vertrek met auto’s om 10.00h vanaf parkgebouw de Liniehof aan de Kievitstraat in Made. Ter plekke carpool bespreken. Koffie om 9.30h voor de deelnemers.

Brood mee voor de lekkere trek; bezoek rond de middag, brasserie de Zeester, ingepland.

Kleed je goed aan, verrekijker is geen must, ervaren vogelaars laten je graag meekijken.